Kilala si Atty. Victor Guevarra bilang pinaka-terror na abogado sa buong Makati.

Walang ngumingiti sa Guevarra Law Firm.

Bawal ang tatanga-tanga. Bawal ang mabagal.

Si Roberto, 28 anyos, ang janitor sa opisina.

Matalino sana si Roberto, pero dahil sa hirap ng buhay at pagkakasakit ng nanay niya, hindi siya nakatapos ng kolehiyo. Napilitan siyang magtrabaho bilang tagalinis.

Tuwing lunch break, habang ang ibang empleyado ay nagchi-chismisan o nagtatawanan, si Roberto ay nakaupo sa sulok ng utility room.

Hindi siya kumakain.

Hawak niya ang mga lumang law books na itinapon na ng mga abogado sa basurahan.

Binabasa niya ito. Kinakabisado.

Isang araw, nahuli siya ni Atty. Guevarra.

“ROBERTO!” sigaw ng abogado.

Napatalon si Roberto. Nabitawan niya ang makapal na libro ng Criminal Law.

“S-Sir! Sorry po!” nanginginig na sagot ni Roberto. “Break time naman po… nagbabasa lang…”

“Nagbabasa?!” bulyaw ni Atty. Guevarra.

“Janitor ka dito! Ang trabaho mo, magpakintab ng sahig, hindi mag-aral ng batas!

Sa susunod na makita kitang may hawak na libro, malalagot ka sa akin!”

Nakita iyon ng ibang empleyado. Nagtawanan sila nang palihim.

“Feelingero kasi si Kuya Berting,” bulong ng isang secretary.

“Janitor na nga lang, nagpupumilit pang umintindi ng jurisprudence. Ayan tuloy, napagalitan.”

Pero hindi tumigil si Roberto.

Dahil gutom siya sa kaalaman, nagbabasa pa rin siya nang patago—

sa CR, sa ilalim ng hagdan, kahit sa likod ng bodega.

At araw-araw din siyang “pinapagalitan” ni Atty. Guevarra.

“Roberto! Ano ’yang nasa bulsa mo?! Kodigo Penal?!”

“Roberto! Bakit tulala ka?! Iniisip mo na naman ang Constitutional Law?!”

Laging sigaw. Laging galit ang tono.

Isang Biyernes ng hapon, habang nagmo-mop si Roberto sa hallway, lumabas ang secretary ni Atty. Guevarra.

“Roberto,” tawag nito. “Pinapatawag ka ni boss sa opisina. Dalhin mo na raw lahat ng gamit mo.”
Nanlumo si Roberto.

Alam na niya ang ibig sabihin noon. Termination. Tanggal na siya.

Habang naglalakad siya papunta sa opisina, nakatingin ang mga empleyado.

Yung iba, naaawa. Yung iba, nangiinis.

“Sabi sa’yo eh, ’wag ka na kasing mag-ambisyon,” bulong ng isa.

Pumasok si Roberto sa malamig na opisina ni Atty. Guevarra.

Nakaupo ang boss sa malaking mesa. Seryoso. Nakakatakot.

“Sir…” nakayukong sabi ni Roberto.

“Sorry po talaga sa mga libro… kailangan ko po ng trabaho… ’wag niyo po sana akong tanggalin…”

Hindi sumagot si Atty. Guevarra.

May kinuha ito sa drawer—isang makapal na puting sobre.

Inihagis niya ito sa mesa, sa tapat ni Roberto.

“Buksan mo,” utos ng abogado.

Nanginginig ang kamay ni Roberto.

Inaasahan niyang notice of termination ang laman.

O kaya memo ng pagpapaalis.

Binuksan niya ang sobre.

Nanlaki ang mata ni Roberto.

Hindi ito termination letter.

Ito ay enrollment form sa isang prestihiyosong law school,

kasama ang tseke na sapat para sa apat na taong tuition, allowance, at pambili ng libro.

“S-Sir?” tumutulo ang luha ni Roberto.

“A-Ano po ito?”

Bumuntong-hininga si Atty. Guevarra.

Nawala ang pagiging terror. Ngumiti ito nang bahagya.

“Roberto,” sabi ng abogado,

“sa tuwing sinisigawan kita at tinatanong tungkol sa binabasa mo… hindi ako galit. Tinetest kita.”

Nagulat si Roberto.

“Noong isang linggo,” patuloy niya,
“narinig kitang bumubulong habang naglilinis ka. Kinokorek mo ang argument ng junior lawyer ko.

Mali ang citation niya. Tama ka. Ikaw ang tama.”

Tumayo si Atty. Guevarra at lumapit sa janitor.

“Araw-araw kitang pinapagalitan para makita kung titigil ka. Kung susuko ka.

Pero hindi. Mas lalo kang nagbasa. Mas lalo kang nagpursige.”

Hinawakan niya ang balikat ni Roberto.

“Roberto, iligpit mo na ang mop mo. Ibigay mo na ang uniporme mo.

Simula bukas, hindi ka na janitor.”

Tinuro niya ang enrollment form.

“Mag-aral ka. Sagot ko lahat hanggang Bar Exam.

Dahil nasasayang ang utak mo sa alikabok.

HINDI KA BAGAY SA PAGWAWALIS, ROBERTO.

MAS KAILANGAN KA NG BAYAN SA KORTE.”

Napahagulgol si Roberto. Lumuhod siya sa harap ng amo.

“Sir… salamat po… tutuparin ko po ang pangarap ko… hindi ko po kayo bibiguin…”

 

“Tumayo ka diyan,” utos ni Atty. Guevarra.

“Ang abogado, hindi lumuluhod. Ang abogado, lumalaban.”

Paglabas ni Roberto ng opisina, gulat na gulat ang mga chismoso’t chismosa.

Wala siyang dalang termination paper.

Dala niya ang susi sa bago niyang buhay.

Makalipas ang limang taon…

Pumasok ang isang lalaki sa Guevarra Law Firm.

Naka-mamamahaling suit, makintab ang sapatos, at may dalang briefcase.

“Good morning, Attorney Roberto!” bati ng guard.

Ngumiti si Atty. Roberto, ang bagong partner ng kumpanya.

Dumaan siya sa hallway kung saan siya dating nagmo-mop, at huminto sandali.

Nilapitan niya ang bagong janitor.

“Magandang umaga,” sabi niya.

“Kapag may kailangan ka, o kung gusto mong humiram ng libro…

kumatok ka lang sa opisina ko ha?”