NAGKAROON AKO NG KATULONG NA MASAYAHIN PERO SA LIKOD NG KANYANG MGA NGITI AY MAY NAKAKUBLI PALANG KALUNGKUTAN NA SYANG NAGPABAGO SA AKING PAG UUGALI


INAAMIN ko po lods, dati akong malu*p!t sa aking mga katulong. Hindi ko pinapahalagan ang kanilang mga damdamin.

Basta kuya Ed, may ugali ako noon na kapag naiisip ko ngayon ay hindi ko maiwasang pagsisihan.

Hanggang sa umalis ang isa kong katulong dahil sa personal nyang dahilan. Eksakto namang nag apply si Mildred, ang naging kapalit ng umalis na katulong na syang nagpabago ng aking pananaw sa buhay.

Masayahin si Mildred, kuya Ed. Hindi mo makikitaan ng negatibong awra ang kanyang pagkatao.

Puro positibo at ligaya lamang ang pawang ipinapakita nya sa pagtatrabaho. Kahit pagalitan ko sya ay nakangiti pa din.

Kahit pawisan at pagod na ay nagagawa pa rin nyang makipag usap ng masaya sa akin at sa iba pang mga katulong.

Nahiwagaan ako sa kanya kuya Ed hanggang sa gumawa ako ng lihim na pag iimbestiga sa kanyang pagkatao subalit wala akong napala.

Lumipas ang ilang buwan ay bigla na lamang syang makikitaan ng panghihina. Madalas syang matumba sa trabaho dahilan para magkaroon ako ng pag-aalala sa kanya.

Nakangiti pa rin syang sinasabi na ayos lamang sya pero halata na may iniinda sya na hindi namin alam.

Hanggang sa hindi na siguro nya nakayanan at isang gabi ay nakita na lamang sya ng mga kasamahan nya na nakahandusay sa sahig sa kanyang kwarto. Buti na lamang daw at nakabukas ang pintuan kaya nila ito nakita.

Dinala namin sya sa ospital. Pinakuha ko sa isa kong katulong ang iba nyang mga damit upang may mapagbihisan sya.

Pero umiiyak na bumalik ang inutusan ko dahil sa natuklasan nya. Isang papel na naglalaman ng tunay na karamdaman ni Mildred.

May tan!ng na pala ang kanyang buhay dahil sa malubha nyang karamdaman. Kaya pala daw sabi ng mga ibang katulong ay nakabukod ang sarili nyang plato kutsara at baso sa kanilang mga gamit.

Parang ina-isolate daw nya ang sarili nya at dahil pala iyon sa kadahilanang ayaw nyang mahawa ang mga kasama nya sa dinadala nyang karamd4man.

NAISIP ko na kaya din siguro puro kasiyahan lamang ang ipinapakita nya sa aming lahat dahil nabibilang na ang mga ngiti nya sa mundong ibabaw.

Napaiyak ako, napahagulgol habang pinagmamasdan ang aking katulong na makar4tay sa ospital.

Lihim akong nagpasalamat sa kanya. Binago nya ang pananaw ko sa buhay. Ipinakita nya sa akin ang tunay na halaga at kung gaano kasaya ang mabuhay sa mundong ibabaw.

Makalipas ang halos isang buwan nya s ospital, bumigay na rin siguro ang kanyang katawan at kami ay kanyang iniwan.

Walang kamag-anak, walang kapamilyang nagclaim sa kat4wan ni Mildred kaya sa bahay na lang namin sya nilam4yan.

Malaking kawalan sya sa bahay. Malaking panibago sa mga katulong namin ang pagkam4tay ni Mildred.

Simula noon ay parang ginaya ko na sya Kuya Ed. Puro positibo na ang ipinapakita at ipinapadama ko sa aking mga katulong.

Hindi ko na din sila hinihigpitan, every month ay may 2 days day off na din sila. Hindi ko na rin sila sinusungitan at simula niyon ay naging mas maayos na ang serbisyo nila sa pagtatrabaho at pagseserbisyo sa amin.

Salamat kay Mildred dahil parang sya ang isinugo ng Panginoon upang maituwid ang baluktot kong pag-uugalu at nagsilbi syang anghel para gabayan ako sa tamang landas.

Hanggang dito na lamang po kuya Ed at more power sa inyong facebook page. Godbles

Kinabukasan ng gabi nang ilibing namin si Mildred.

Walang luksa, walang kampana. Sa hardin namin siya inihimlay—doon sa may puno ng rosas na siya mismo ang nag-alaga. Sabi ko sa mga katulong, dito na lang siya. Malapit sa mga bulaklak na pinasigla niya araw-araw.

Lingid sa kaalaman ng marami, isang linggo bago siya tuluyang pumanaw, pinuntahan ko siya sa ospital. Alas-onse ng gabi, gising pa siya. Nakatingin sa kisame.

“Ma’am,” bulong niya nang makita ako. Gusto niyang tumayo pero pinigilan ko.

“Huwag na,” sabi ko. Umupo ako sa tabi niya.

Sa unang pagkakataon, narinig ko ang totoo niyang boses—walang halong saya, walang arte. Pagod. Pero hindi pa rin mapait.

“Alam mo, Mildred,” panimula ko. “Naiinggit ako sa ‘yo.”

Napakurap siya.

“Sa tuwing nakikita kita, ang dali-dali mong ngumiti. Ako, hirap na hirap. Kahit anong ganda ng buhay ko, puro reklamo. Ikaw, kahit may tinatago kang ganito, ang gaan-gaan mo pa rin.”

Hindi siya sumagot agad. Tumingin siya sa bintana.

“Ma’am,” aniya nang pabulong. “Hindi po ako laging masaya. Niloloko ko lang po sarili ko minsan.”

Napatingin ako sa kanya.

“Natutunan ko lang po,” patuloy niya, “na ‘yung sakit, hindi naman nawawala kapag iniiyakan mo lang. Pero kapag pinilit mong ngumiti, parang gumagaan kahit papaano. Hindi para sa iba. Para sa sarili ko po ‘yun.”

Nanatili akong tahimik.

“’Tsaka po,” dagdag niya, bahagyang ngumiti. “Sayang po ‘yung araw kung hindi ko gagawing maganda kahit paano.”

—

Lumipas ang ilang buwan.

Sa opisina, nagbago na ang pakikitungo ko. ‘Yung driver namin na dati kong pinapagalitan dahil sa traffic, bigla na lang may kasamang kape sa umaga. ‘Yung kasambahay na dati kong inuutusan nang pasigaw, ngayon kinakausap ko na nang maayos.

Isang araw, may bagong utusan—si Ate Belen. Galing siya sa malayo. Sa unang tingin pa lang, alam kong may pinagdadaanan. Tahimik. Nakayuko.

Naalala ko si Mildred.

Isang umaga, nakita ko siyang umiiyak sa may labahan. Hindi niya alam na nakatayo ako sa may pinto.

Hindi ko siya pinansin agad. Bumalik ako sa kwarto. Kinuha ko ‘yung lumang notebook na ginamit ko nung nasa ospital si Mildred. ‘Yung sulat na hindi ko naipadala.

Tapos lumabas ako.

“Ate Belen,” tawag ko nang mahina.

Nagpunas siya ng mata. “Ma’am, pasensya na po.”

Inabot ko sa kanya ‘yung notebook.

“Basahin mo ‘to,” sabi ko. “Pag may time ka.”

—

Makalipas ang isang linggo, nilapitan ako ni Ate Belen. May kape sa kamay.

“Ma’am,” aniya. “Salamat po.”

Hindi ko alam kung ano ang eksaktong naunawaan niya sa notebook. Pero simula no’n, kahit hindi siya ganun kasaya gaya ni Mildred, alam kong may nagbago sa kanya. Hindi na siya natatakot lumapit. Hindi na siya natatakot tumingin sa akin.

Minsan, hindi mo kailangan maging perpekto para mag-iwan ng tatak.

Kailangan mo lang magpakatao.

**”ANGHEL SA DISFRAZ”**

*Isang taon matapos mamatay si Mildred*

Ngayon, anibersaryo ng pagkamatay niya.

Pumunta ako sa puntod niyang walang lapida—sa ilalim ng puno ng rosas na siya ang nag-alaga. Kasama ko ang tatlo kong katulong. Sila na mismo ang nag-alok na sumama.

Nagdasal kami. Walang masyadong sinabi.

Bago ako umalis, nag-iwan ako ng maliit na bagay doon.

*Isang kutsara, plato, at baso.*

Hindi ko alam kung tama ito. Pero naalala ko kung paano niya inilayo ang sarili niya para protektahan ang mga kasama niya. Ngayon, gusto ko siyang ipaalala na ligtas na siya. At kahit sa alaala, kabilang pa rin siya sa amin.

Umuwi ako nang tahimik.

Nang gabing iyon, may kumatok sa pinto ng kwarto ko. Si Ate Belen.

“Ma’am,” sabi niya. “Nag-simangot na po ‘yung tinapay na gusto ninyo.”

Tumango ako.

Bago siya umalis, napansin kong nakatayo pa rin siya sa may pinto.

“Ma’am,” dagdag niya. “Masaya po ba kayo ngayon?”

Napaisip ako.

“Oo,” sagot ko. “Sa wakas, oo.”

Ngumiti siya—hindi ‘yung sapilitan. ‘Yung tunay.

At sa ngiting iyon, nakita ko ulit si Mildred.

Hindi sa mukha. Sa pakiramdam.

‘Yung tipong kahit ilang taon pa ang lumipas, ‘yung kabutihang iniwan niya, patuloy pa ring sumisibol.

Tulad ng rosas na hindi natutuyo.