MAY RITWAL ANG LOLA NG GF KO. PAGHIHIWALAYIN NIYA RAW KAMI NG APO NIYA KUNG DI KO MAGAGAWANG INUMIN YUNG SOUP NA NAKALAGAY SA ARINOLA NIYA. SABI NAMAN NI GF “BABE, KAYA MO YAN HINUGASAN NAMAN NI LOLA ANG ARINOLA. HULI NIYA YANG GINAMIT KAGABI PA.” PARANG BUMALIKTAD ANG SIKMURA KO AT TUMAKBO NA LANG AKO PAUWI

Akala ko sa pelikula lang may mga kontrabidang biyenan o lola. Akala ko, ang pinakamatinding pagsubok sa pag-ibig ay distansya o kawalan ng pera. Mali ako. Ang tunay na “final boss” ng relasyon namin ni Cheska ay isang kupas na, kulay pink na arinola.

​Nakatayo ako sa gitna ng sala nina Lola Ising. Ang atmosphere? Parang Conjuring. May mga kandila, may usok ng kamangyan, at may si Lola na nakatingin sa akin na parang balak akong gawing sacrifice sa anito.

​”Kung tunay ang pag-ibig mo sa apo ko,” simula ni Lola Ising sa boses na parang galing sa huk4y.

“Inumin mo ang Sabaw ng Katapatan.”

​Inilapag niya sa harap ko ang arinola.
​
​Hindi ito basta arinola. Ito ‘yung veteran na arinola. ‘Yung may mga chip sa gilid na kulay itim, ‘yung ang handle ay medyo tabingi na, at ‘yung kulay ay nag-fade na mula sa dekada ng pagseserbisyo. Sa loob nito, lumalangoy ang isang madilaw-dilaw na sabaw na may lumulutang na kung anong berde.

​”Lola, kailangan po ba talaga sa… lalagyan na ‘yan?” tanong ko habang nanginginig ang tuhod ko.

​”Iyan ang tradisyon!” sigaw ni Lola.

“Diyan sinusukat ang sikmura ng isang lalaking gustong pumasok sa pamilya namin!”

​Tumingin ako kay Cheska. Akala ko ililigtas niya ako. Akala ko sasabihin niya, “Lola, stop it, ang dumi niyan!” Pero hinawakan niya ang kamay ko, ngumiti nang napakatamis, at bumulong.

​”Babe, kaya mo ‘yan. Huwag kang mag-alala, hinugasan naman ni Lola ‘yung arinola bago niya nilagay ‘yung soup.”

​”Talaga?” medyo nabuhayan ako ng loob.

​”Oo,” dagdag ni Cheska. “Huli niya lang namang ginamit ‘yan kagabi pa.”
​
​Tumigil ang mundo ko. Kagabi. Ibig sabihin, wala pang bente-kwatro oras mula nung huling “load” ng arinolang ito. Kahit anong kuskos ni Lola diyan gamit ang steel wool at sabon, ang memory ng ihi ni Lola ay nandoon pa rin sa mga pores ng ceramic na ‘yan!

​Sumungaw ang amoy ng sabaw sa ilong ko. Sinigang? Nilaga? O baka Lola’s Special Blend?

​”Inumin na!” utos ni Lola Ising habang hinahampas ang tungkod niya.

​Tumingin ako sa arinola. Tumingin ako kay Cheska. Tumingin ulit ako sa arinola. Nakita ko ang sarili kong repleksyon sa madilaw na sabaw. Sa sandaling iyon, narealize ko… Mahal ko si Cheska, pero mahal ko rin ang bituka ko.
​
​”Mark, para sa future natin…” pilit ni Cheska.

​”Cheska,” sabi ko nang may buong paninindigan.

“Sabi nila, love conquers all. Pero hindi nila sinabi na kasama doon ang ihi ni Lola.”

​Bago pa nila ako mapilit, tumalikod ako. Hindi lang ako naglakad nag-sprint ako. Kumaripas ako ng takbo palabas ng gate nila na parang may humahabol na aswang.

Narinig ko pa ang sigaw ni Lola Ising sa malayo “Mahina ang loob mo! Hindi ka karapat-dapat!”

​Habang tumatakbo ako pauwi, ramdam ko ang pagbaliktad ng sikmura ko sa tuwing naaalala ko ang dumi sa gilid ng handle ng arinolang ‘yun.

​Sorry, Cheska. Magmahalan na lang tayo sa kabilang buh4y, ‘yung wala nang arinola na involved

Pagdating ko sa bahay, diretso ako sa banyo.

Hindi para umihi.
Para maghilamos ng mukha habang kinakausap ang sarili ko sa salamin.

“Mark, tama lang ang ginawa mo,” sabi ko sa sarili ko.
“Walang pag-ibig na dapat dumaan sa arinola.”

Pero kahit anong pilit kong magpakatatag, ramdam ko pa rin ang kurot sa dibdib ko.

Mahal ko si Cheska.

Tatlong taon din kaming magkasama.
Kasama ko siya nung wala pa akong trabaho.
Kasama ko siya nung first time kong magka-motor.
Kasama ko siya sa lahat… maliban na lang sa arinola challenge ng pamilya nila.

Habang nagmumuni-muni ako, nag-vibrate ang cellphone ko.

Cheska.

Tatlong missed calls.
Limang chat.

Binuksan ko ang message.

Cheska:
Babe bakit ka tumakbo 😭
Sinusubukan ka lang ni Lola

Sumagot ako.

Mark:
Babe, sinusubukan ba ako o sinusubukang patayin?

Typing siya ulit agad.

Cheska:
Babe hindi naman ihi yung nasa arinola
Nilaga yun

Napahinto ako.

Nilaga?

Tumingin ako sa kisame.
Tumingin ako sa cellphone.

Mark:
So bakit arinola?

Ilang segundo bago siya nagreply.

Cheska:
Tradition daw talaga ni Lola
Lahat ng manliligaw sa pamilya dumadaan doon

Bigla akong kinabahan.

Mark:
Lahat??

Cheska:
Oo

Mark:
Ilan ang boyfriend ng mga pinsan mo??

Matagal bago siya sumagot.

Cheska:
…marami 😭

Biglang bumalik sa isip ko ang arinola.

Ang chips sa gilid.
Ang tabingi na handle.

Veteran nga talaga.

Kinabukasan, akala ko tapos na ang lahat.

Pero bandang hapon, may kumatok sa gate namin.

Pagbukas ko…

Si Cheska.

Kasama niya…

Si Lola Ising.

Biglang bumilis ang tibok ng puso ko.

Parang PTSD ko sa arinola.

“Mark,” sabi ni Cheska, hawak ang braso ni Lola.

“May sasabihin si Lola.”

Napaatras ako ng konti.

“Kung tungkol ito sa soup—”

Pinutol ako ni Lola.

“Duwag ka.”

Diretso. Walang preno.

Napakamot ako sa ulo.

“Lola, with all due respect, hindi po ako duwag. Ayoko lang uminom sa lalagyan ng—”

“Tahimik!” sigaw niya sabay hampas ng tungkod.

Napapikit ako.

Huminga siya nang malalim.

Tapos may sinabi siyang hindi ko inaasahan.

“Sinadya kong gawin iyon.”

Napakunot ang noo ko.

“Ha?”

Lumapit siya sa akin.

Mas malapit.

“Sinusubukan kita.”

“Alam ko po,” sabi ko.

“Hindi,” sabi niya.

“Sinusubukan kita kung may utak ka.“

Napakurap ako.

“Ano po?”

Tumawa si Lola Ising.

“Sa wakas,” sabi niya.
“May isang lalaki na hindi nagpapakatanga para lang masabi na mahal niya ang apo ko.”

Natahimik ako.

“Tatlong lalaki na ang dumaan sa ritwal na iyon,” dagdag niya.

“Lahat sila… ininom ang sabaw.“

Nanlaki mata ko.

“Talaga?!”

Tumango siya.

“At lahat sila iniwan din si Cheska makalipas ang ilang buwan.”

Tumingin siya sa akin nang matalim.

“Ikaw lang ang tumakbo.”

Huminga siya nang malalim.

“At doon ko nakita… may respeto ka sa sarili mo.”

Biglang ngumiti si Cheska.

“Lola actually likes you,” bulong niya.

Napakamot ako sa ulo.

“Sandali… ibig sabihin…”

Tumango si Lola.

“Kung uminom ka kagabi,” sabi niya,

“ikaw mismo ang palalayasin ko sa pamilya.”

Napatigil ako.

Tahimik.

Mga limang segundo.

Tapos napasigaw ako—

“EH BAKIT ARINOLA PA RIN LAGAYAN NG NILAGA?!”

Biglang natawa si Cheska.

Si Lola…

hindi.

Tinitigan niya lang ako.

Tapos sinabi niya ang pinaka-nakakatakot na bagay na narinig ko.

“Mark.”

“Next test…”

“…balut challenge.“

Naramdaman kong nanlamig ulit ang sikmura ko.

Hindi dahil sa balut.

Kundi dahil…

may dala siyang pink na arinola.