Hindi alam ng asawa ko ang ginawa kong paglakad ng aking papeles upang makapag abroad.

Gusto ko kasi syang surpresahin. Pero ako ang nasurpresa sa inasal nya ng ipagtapat ko iyon.

Ayaw nya na lumayo ako pero nagpumilit pa din ako. Sayang kasi ang oportunidad eh lalo’t tapos na ang aking mga papeles at may employer na din ako.

Hindi ako nakinig sa kanya. Itinuloy ko ang balak kong mag ibang bansa. Alam ko na balang araw ay maiintindihan din nya ako at mauunawaan.

Noong una ko sa abroad sa aking amo ay iba na kaagad ang pakiramdam ko lalo na sa amo kong lalake.

Iba sya kasi kung tumingin eh. Mal4g*k!t, nakakatakot at may pak4g@t l4b! pa sya kuys.

Pero hindi ko iyon pinansin kasi baka kako naninibago lamang ako sa pakikisama ng ibang lahi sa akin.

Buwan ang lumipas ay dito na nagsimula ang pagpapakita sa akin ng amo kong lalake ng kanyang tunay na ugali.

May mga pagkakataong sinasadya nyang masiko ang b00bz ko kapag naghahain ako ng ulam nila.

Sinas4g! rin nya ang pu*w3t ko kapag naglalaba ako o nagwawalis ako sa loob ng bahay.

Isang gabi habang mah!m*bing ang tul0g ko ay b!gla ko na lamang naramd4m*an na may hum4pl*s sa h!ta ko.

Napamul4*gat ako pero hindi nakas!*g4w dahil isang mat4las na kuts!l*yo kaagad ang nakatu*t0k sa lalamun4n ko.

Nagmaka 4wa ako pero walang kw3nta. Tinuloy nya ng paul!t u!t hangg4ng sa magsawa sya.

Hindi lang isang beses.
Maraming araw.
Kada k4ma ay pera ang katum*bas.
Pikit mata ko nalang hinayaan.
Kaysa pat4*yin.

Hanggang sa nabunt!s ako. Nalaman ng amo kong babae. Walang negatibong reaksyon. Walang g4l!t.

Buwan pa ang lumipas. Lumaki ang tyan ko. Pinadeport nila ako dahil sa pagbubun*t!s ko pero may malaking halaga ng pera.

Ang masak!t ay hindi na ako tinanggap pa ng aking asawa. Noon ay naramdaman ko ang labis na pagsisisi na sana ay pinakinggan ko na lamang sya.

Hindi sana sya nawala sa akin lalung lalo na hindi sana ako nag4h@s4 ng d3m0n*yong tao na yon.

Tinuloy ko ang pagbubunt!s ko kahit maraming mga m4tang mapang husg@. Tinanggap ko ang lahat ng iyon.

Pero sa huli, isin!l4ng ko ang bata na wal4ng buh4y. Oo kuys, nam4tay ang anak ko.

Iningatan ko naman ang pagdad4la ko sa kanya ng siyam na buwan pero nawala pa rin sya sa akin.

Masak!t pero tinangg4p ko na lamang ang lahat at naisip ko na baka may ibang plano ang Diyos para mas gumanda ang takbo ng aking buhay.

Matapos ang panganganak na iyon, parang nabunutan ako ng tinik, ngunit kasabay noon ay isang malalim, madilim na kawalan. Para akong bangkay na gumagalaw—kumakain, umiinom, humihinga, ngunit patay sa loob. Umuwi ako sa probinsya namin, sa piling ng aking ina. Tahimik. Walang imik. Ang mga tsismis at mapanuring titig ng kapitbahay ay parang langinaw sa balat na nanginginig na ako. Wala na akong paki.

Ang perang dala ko mula sa abroad ay unti-unting naubos sa mga gastusin pang-medikal at pang-araw-araw. Ang perang iyon, na kapalit ng aking dignidad at katauhan, ay waring marumi sa aking paningin. Isang araw, tinawagan ako ng isang hindi kilalang numero. Isang boses na pamilyar, ngunit puno ng bagong tapang at yabang.

“Alam kong wala ka nang pera,” boses ng aking babaeng amo. “At alam namin ang kalagayan mo. May bagong opportunity dito. Mas malaki sahod. Ibang bansa naman. Malayo sa dati mong amo.”

Pumutok ang aking dibdib sa galit at takot. “Ayoko na! Sapat na ang dinanas ko!”

“Oo?” aniya, malamig. “Pero paano ang mga utang ng nanay mo sa hospital? Paano ang kinabukasan mo? Wala ka nang asawa. Mahirap ka na naman. Dito, may chance kang bumangon. At… wala na ‘yung lalaking amo mo. Nasa ibang bansa na siya. Safe ka.”

Napahagulgol ako. Ginagambala pa rin nila ako. Ngunit ang katotohanan sa mga sinabi niya ay kumagat nang malalim. Nakatingin sa akin ang aking ina, may mga sugat sa mata mula sa pagod at pag-aalala. Wala na akong asawa. Wala na akong anak. Ano pang silbi ko?

Sumagot ako, ang boses ko ay parang bula. “Paano?”

“Kami na bahala sa papel mo. May koneksyon kami. Pero kailangan mong pumayag agad.”

At dahil sa desperasyon, sa kawalan ng pag-asa, at sa maling akala na wala nang mas sasakit pa kaysa sa naranasan ko, pumayag ako. Isang maliit na bahagi sa akin ay nagsasabing tumakbo, ngunit mas malakas ang bulong ng takot sa kahirapan at pagiging pabigat.

Lumipas ang ilang buwan. Nasa isang mala-paraisong bansa na ako sa Europa, bilang kasambahay ng isang matandang mag-asawang retirado. Mababait, mapagkumbaba, at iginalang ang aking espasyo at pagkatao. Dito, unti-unting naghilom ang aking sugat. Sa ginhawa at katahimikan, naalala ko ang lahat nang mas malinaw.

Isang gabi, habang naglalakad sa isang parke, bigla kong naramdaman ang matinding pagnanasang lumaya—hindi lang sa pisikal, kundi sa isipan. Kinuha ko ang aking telepono. Hinanap ko ang pangalan ng aking dating babaeng amo at ng kanyang ahensya sa Pilipinas. At saka ko isinulat ang lahat. Lahat ng detalye—mula sa unang haplos, ang banta ng kutsilyo, ang pang-aabusong sekswal, ang “bayad” na pera, hanggang sa kanilang pagpapadala sa akin ulit sa ibang bansa upang takpan ang kanilang mga krimen at patuloy na pagkakitaan ako.

Isinulat ko ito sa isang mahabang email at ipinadala sa lahat ng email address ng mga ahensya ng gobyerno sa Pilipinas na nakita ko online: POEA, DOLE, NBI, at sa ilang kilalang organisasyon na lumalaban sa trafficking at pang-aabuso sa mga OFW.

Takot ang umiral sa akin, ngunit mas matindi ang galit at ang pagnanais na wakasan ang kanilang paghahari.

Hindi naglaon, may tumawag sa akin mula sa isang NGO. Kinausap nila ako nang mahaba. Nangako ng tulong at proteksyon. Nang magkakategorya na ang lahat ng ebidensya, isinampa namin ang reklamo.

Masalimuot at mahaba ang laban. Maraming beses ako natakot, maraming beses gusto kong sumuko. Ngunit naalala ko ang aking namayapang anak. Naalala ko ang sarili kong pagkawasak. At naalala ko ang mga mukha ng iba pang kababaihan na maaaring dumaan sa pinagdaanan ko.

Sa wakas, dumating ang hatol. Nahatulan ang aking dating mga amo at ang kanilang ahensya ng trafficking, pandaraya, at marami pang ibang kaso. Ipinasara ang ahensya. Nasa kulungan sila ngayon.

Umuwi ako sa Pilipinas, hindi bilang isang biktimang tahimik, kundi bilang isang testigo at tagapagsalita. Hindi na ako nahihiya. Ang aking asawa? Hindi na kami nagkita pa. Ngunit natanggap ko na. Minsan, ang pagmamahal ay hindi sapat para ayusin ang lahat ng nasira. Ngunit natutunan kong magmahal sa sarili ko muli.

Ang aking anak na nawala—siya ang aking inspirasyon. Sa kanyang maikling pag-iral sa aking sinapupunan, itinuro niya sa akin ang halaga ng buhay at dignidad. Hindi na ako ang babaeng sunud-sunuran at takot. Ako ngayon ay isang babae na lumalaban, na nagsasalita para sa mga walang boses, at naniniwalang kahit sa pinakamadilim na yugto ng buhay, may liwanag na naghihintay kung iyong pipiliing lumaban at tumayo.