GALIT NA GALIT NA LUMABAS NG BAHAY ANG MATANDANG LALAKI UPANG PALUIN ANG BATA NA NAGDU-DRAWING SA PADER NIYA GAMIT ANG ULING PERO BIGLANG LUMUHOD ANG MATANDA SA IYAK NANG MAKITA NIYANG ANG INAKALA NIYANG VANDALISM AY ANG MUKHA PALA NG KANYANG YUMAONG ANAK NA NAHUHULI NIYA LANG SA MGA PANAGINIP

Mainit ang ulo ni Mang Dante.

Kakatapos lang niyang ipapintura ng pristine white ang pader ng kanyang bakod kahapon. Gusto niyang maging malinis tignan ang bahay niya—walang bahid, walang dumi, parang ang buhay niya simula nang mag-isa siya. Ayaw niya ng gulo. Ayaw niya ng ingay. Lalo na ang mga batang kalye na naglalaro sa tapat ng bahay niya.

“Mga perwisyo,” bulong ni Dante habang sumisilip sa bintana.

Tanghaling tapat, habang nagkakape siya, nakarinig siya ng kaskas sa labas. Tunog ng bato o matigas na bagay na ikinikiskis sa semento.

Skritch… Skritch…

Sumilip ulit siya. Nanlaki ang kanyang mga mata at umakyat ang dugo sa kanyang ulo.

Isang batang lalaki, na sa tantsa niya ay nasa sampung taong gulang, ang nakatalikod at nagsusulat sa kanyang bagong pinturang pader! Ang bata ay nakasuot ng punit-punit na sando, walang tsinelas, at ang kamay ay itim na itim.

“Walanghiyang bata ’to!” sigaw ni Dante. “Sinabi nang bawalihan ang pader ko!”

Dahil sa sobrang galit, dumampot si Dante ng isang makapal na leather belt sa ibabaw ng sofa. Desidido siyang turuan ng leksyon ang paslit. Sawang-sawa na siya sa mga vandalism na “Gangster” o mga bastos na drawing sa lugar nila.

Padabog niyang binuksan ang gate.

BLAG!

“HOY! SINO MAY SABING BABUYIN MO ANG PADER KO?!” bulyaw ni Dante habang papalapit sa bata, hawak ang sinturon na nakataas na sa ere.

Napatalon ang bata sa gulat. Nabitawan nito ang hawak niyang uling. Humarap ito kay Dante, nanginginig, nanlalaki ang mata sa takot. Ang mukha ng bata ay puno rin ng uling at dumi.

“P-Po? Sorry po! Huwag niyo po ako paluin!” iyak ng bata, tinatakpan ang ulo gamit ang maruruming braso.

“Anong huwag?! Ang kapal ng mukha mong dumihan ang bakod ko!” akmang hahampasin na ni Dante ang bata. “Tignan mo ’yang ginawa mo! Ang dumi-dumi! Sino ba ang tinatrabaho mo dyan ha?!”

Dahil sa galit, hindi agad tinignan ni Dante ang drawing. Nakatutok ang mata niya sa batang gusto niyang palayasin.

“Tignan niyo po muna…” hikbi ng bata. “Sorry po… akala ko po kasi magugustuhan niyo…”

“Magugustuhan?! Ang dumi—”

Naputol ang sasabihin ni Dante nang mahagip ng mata niya ang pader.

Natigilan siya. Ang sinturon na hawak niya ay dahan-dahang bumaba. Ang kanyang galit na ekspresyon ay napalitan ng pagtataka, tapos ay gulat, at sa huli… matinding pangungulila.

Ang drawing sa pader ay hindi basta-bastang doodle o graffiti.

Gamit lamang ang uling at yeso (chalk), iginuhit ng bata ang isang napaka-realistic na portrait. Ang itim ng uling ay ginamit para sa anino at buhok, habang ang puti ng pader ay nagsilbing balat.

Ang nakaguhit ay mukha ng isang batang babae na may mahabang buhok, may nunal sa ilalim ng kaliwang mata, at may ngiting abot hanggang tenga. Ang mga mata nito ay parang nangungusap, punong-puno ng buhay.

Nabitawan ni Dante ang sinturon.

Plak.

Nanginig ang kanyang tuhod. Parang hinugutan siya ng lakas. Napaluhod siya sa semento, sa harap mismo ng drawing. Dahan-dahan niyang itinaas ang kanyang kamay at hinaplos ang pisngi ng nakaguhit sa pader.

“C-Clarissa…” garalgal na bulong ni Dante. “Anak ko…”

Si Clarissa ang kaisa-isang anak ni Dante na namatay limang taon na ang nakakaraan dahil sa leukemia. Siya ang dahilan kung bakit naging masungit at mapag-isa si Dante. Simula nang mawala ang anak, itinapon o itinago na niya ang lahat ng litrato nito dahil hindi niya kayang tignan nang hindi nadudurog ang puso niya.

Pero ngayon, nakatingin sa kanya si Clarissa mula sa pader. Buhay na buhay. Ang ngiting matagal na niyang hindi nakikita ay nasa harap niya na ulit.

Bumaha ang luha sa mata ni Dante. Humagulgol siya nang malakas sa gitna ng kalsada, walang pakialam kung may makarinig.

“Anak ko… Clarissa…” iyak ni Dante, niyakap ang pader. Naghalo ang uling sa kanyang damit at mukha, pero wala siyang pakialam.

Ang batang paslit ay nakatayo lang sa gilid, hindi alam ang gagawin.

Nang kumalma nang kaunti si Dante, lumingon siya sa bata.

“Bata…” tawag ni Dante, puno ng uhog at luha. “Sino ka? P-Paano mo nakilala ang anak ko? Paano mo nalaman ang mukha niya?”

Pinunasan ng bata ang sipon niya gamit ang likod ng kamay.

“Ako po si Nonoy, Tay,” sagot ng bata. “Wala po akong bahay. Dati po, nung buhay pa si Ate Clarissa… lagi niya akong binibigyan ng tinapay kapag dumadaan siya sa parke. Mabait po siya sa akin. Siya lang po ang pumapansin sa akin nung gutom ako.”

Nagpatuloy si Nonoy. “Tapos po, nakita ko po kayo nung isang gabi sa veranda. Umiiyak po kayo habang hawak yung picture frame niya. Tapos tinapon niyo po sa basurahan kasi galit kayo sa Diyos. Kinuha ko po yung picture sa basura… tinago ko po.”

Kinuha ni Nonoy ang isang lukot-lukot na litrato mula sa bulsa ng kanyang maruming shorts. Ito ang litratong itinapon ni Dante noong nakaraang anibersaryo ng kamatayan ng anak dahil sa sobrang depression.

“Gusto ko lang po sanang ibalik sa inyo ’yung ngiti niya,” sabi ni Nonoy. “Wala po akong pambili ng canvas o papel. Kaya sa pader na lang po. Uling lang po ang gamit ko kasi ’yun lang ang meron ako. Sorry po kung nadumihan ko.”

Lalong naiyak si Dante. Ang inakala niyang vandalism ay isang obra maestra ng pagmamahal at pasasalamat. Ang batang muntik na niyang paluin ay siya palang nag-iingat ng alaalang pilit niyang tinatakasan.

Tumayo si Dante at sa halip na paluin, niyakap niya nang mahigpit si Nonoy. Niyakap niya ang batang amoy-araw at amoy-uling.

“Salamat… Salamat, Nonoy,” hagulgol ni Dante. “Hindi dumi ang nilagay mo sa pader ko. Ibinalik mo ang liwanag ng buhay ko.”

Mula noon, hindi na binura ni Dante ang drawing. Nag-spray siya ng fixative para hindi ito mabura ng ulan. Ang pader na iyon ay naging atraksyon sa barangay, isang simbolo ng art at pag-asa.

At si Nonoy? Hindi na siya batang kalye. Kinupkop siya ni Dante. Pinag-aral niya ito at binilhan ng totoong sketchpad, pencils, at paints. Naging mag-ama sila. Narealize ni Dante na kinuha man ng Diyos si Clarissa, nagpadala naman Siya ng isang anghel na may maruming kamay pero may napakalinis na puso para ipaalala sa kanya na ang pagmamahal ay hindi namamatay, gumuguhit lang ito ng bagong anyo.