Naisip mo na ba kung bakit sa kabila ng araw-araw na pag-inom mo ng turmeric tea o paghahalo nito sa iyong mga lutuin ay parang wala pa ring nangyayaring pagbabago sa iyong kalusugan? O di kaya naman ay imbes na guminhawa ang pakiramdam, parang lalo pang sumasakit ang tiyan mo o nanghihina ka? Hindi ka nag-iisa sa karanasang iyan. Ang turmeric o luyang dilaw ay tinaguriang “Golden Spice” at “Miracle Cure” ng marami dahil sa dami ng benepisyong hatid nito. Mula sa pagpapababa ng pamamaga, pagpapaganda ng memorya, hanggang sa pagprotekta sa puso, para bang ito na ang sagot sa lahat ng ating iniinda, lalo na para sa ating mga senior citizens. Subalit, may isang nakakabahalang katotohanan na tila hindi nababanggit ng marami—ang “Dark Side” ng turmeric kapag naihalo sa maling pagkain. Oo, mga Ka-Netizens, tama ang nabasa niyo. Ang akala nating gamot, pwede palang maging lason kung hindi tayo maingat.

Isang video ang gumimbal ngayon sa social media na nagbunyag ng tatlong pagkain na hindi dapat isinasabay sa turmeric at tatlong pagkain na “best friends” nito. Ayon sa mga eksperto, hindi sapat na basta-basta ka na lang iinom o kakain ng turmeric. May siyensya pala sa likod nito na dapat nating maintindihan. Ang turmeric ay naglalaman ng compound na tinatawag na “Curcumin.” Ito ang tunay na bida na nagbibigay ng healing powers. Pero, may malaking problema si Curcumin: mahina itong ma-absorb ng katawan. Kumbaga sa tao, mahiyain siya at kailangan ng tamang “padrino” para makapasok at magtrabaho. Kapag mali ang kasama niya, o kapag may humarang sa kanya, nasasayang lang ang lahat ng efforts natin. At ang mas malala, pwede pa itong magdulot ng seryosong komplikasyon sa ating katawan na hindi natin namamalayan.

Simulan natin sa mga “Kontrabida” o ang mga pagkaing dapat iwasan kapag umiinom ng turmeric. Una sa listahan ay ang mga pagkaing mayaman sa Iron tulad ng atay, pulang karne (beef), at spinach. Alam kong marami sa atin ang mahilig sa Adobong Atay na may dilaw na luyang pampakulay, o di kaya’y Beef Curry. Pero heto ang twist: ang turmeric pala ay may kakayahang harangan ang absorption ng iron sa ating katawan. Para sa mga may anemia o mababa ang dugo, lalo na sa mga kababaihan at seniors, delikado ito. Isipin mo, kumain ka nga ng masustansyang atay para tumaas ang dugo mo, pero hinarang naman ng turmeric ang iron nito. Resulta? Pagkahilo, panghihina, at sobrang pagod. Parang naglolokohan lang ang katawan natin dahil sa maling kombinasyon. Kaya kung plano mong mag-turmeric tea, huwag itong gawin agad pagkatapos ng isang heavy meal na puro karne. Bigyan muna ng oras ang katawan na ma-absorb ang iron.

Ang ikalawang bawal isabay ay ang sili o spicy foods. Teka, hindi ba uso ang “Chili-Garlic-Turmeric Oil”? Mukhang masarap at healthy pakinggan, pero may hidden danger pala ito. Parehong “irritant” sa tiyan ang sili at turmeric. Kapag pinagsama mo ang dalawang ito sa mataas na dosage, para kang naghahamon ng away sa loob ng tiyan mo. Pwede itong magdulot ng matinding acid reflux, gastritis, o pagsakit ng sikmura. Lalo na sa mga edad 50 pataas na manipis na ang lining ng tiyan, ang combo na ito ay reseta sa disaster. Yung akala mong “healing spice,” nagiging dahilan pa ng paghapdi ng dibdib at tiyan. Kaya sa mga mahilig sa maaanghang na curry, hinay-hinay lang. Balance is key. Huwag nating abusuhin ang tiyan natin dahil lang sa sarap.

At ang pinaka-delikado sa lahat ng bawal isabay: Alak. Naku, tinamaan ba kayo? May mga kilala kasi tayong ginagawang “chaser” ang turmeric tea pagkatapos uminom ng beer o gin, sa pag-aakalang “pang-detox” ito. Maling-mali po! Ang turmeric ay nagtatrabaho para linisin ang atay, pero ang alak ay nagbibigay ng stress dito. Kapag pinagsama mo sila, imbes na ma-detox, naha-harrass ang atay mo. Pwede itong magdulot ng fatty liver o mas malalang sakit sa katagalan. Sabi nga sa video, wag na wag pagsasamahin ang dalawang ito. Kung iinom ka ng alak, iwas muna sa turmeric. Respetuhin natin ang atay natin dahil isa lang ‘yan. Huwag nating pahirapan ng sobra-sobra.

Pero huwag naman kayong matakot nang tuluyan! Kung may mga kontrabida, syempre may mga “Bida” o “Heroes” na dapat laging kasama ng turmeric para lumabas ang galing nito. Ang number one partner na hindi dapat mawala ay ang Black Pepper o paminta. Ito ang “Key to Success” ng turmeric. Ang paminta ay may “Piperine,” isang compound na nagbo-boost ng absorption ng turmeric ng hanggang 2,000 percent! Grabe, 2,000 percent! Biruin mo ‘yun? Kung wala ang paminta, parang dumadaan lang ang turmeric sa katawan mo at nilalabas mo lang din. Pero kapag may kurot ng paminta, sinisipsip ng katawan mo ang bawat patak ng sustansya. Kaya sa susunod na magtitimpla ka ng turmeric tea, lagyan mo ng konting paminta. Hindi naman apektado ang lasa, pero ang epekto ay langit at lupa ang diperensya.

Ang ikalawang hero ay ang Healthy Fats. Tandaan, “fat-soluble” ang turmeric. Ibig sabihin, kailangan niya ng taba para matunaw at kumalat sa katawan. Hindi siya natutunaw sa tubig lang. Kaya yung mga umiinom ng plain turmeric tea na tubig lang ang kasama, sorry to say, pero sayang lang ang effort niyo. Dapat haluan ito ng Coconut Oil, Olive Oil, o kaya naman ay inumin habang kumakain ng avocado o mani. Ang taba ang nagiging sasakyan ni Curcumin para makarating sa mga cells na nangangailangan ng tulong. Subukan niyong maglagay ng kaunting Virgin Coconut Oil sa inyong turmeric tea. Bukod sa masarap at mabango, siguradong pasok na pasok ang benepisyo sa katawan.

At ang huling partner na bubuo sa dream team ay ang Ginger o luya. Turmeric at Ginger—ang magkapatid sa healing. Pareho silang anti-inflammatory at good for digestion. Kapag pinagsama mo sila, “synergy” ang tawag diyan. Nagtutulungan sila para mas palakasin ang isa’t isa. Maganda ito para sa mga may rayuma, arthritis, o laging masakit ang katawan. Ang combo na ito ay parang natural painkiller na walang side effects. Isipin niyo, sa isang tasa ng salabat na may turmeric, paminta, at konting coconut oil, meron ka nang powerhouse drink na kayang tapatan ang mga mamahaling supplements diyan sa tabi-tabi.

Ang daming netizens ang nagulat sa rebelasyong ito. Halos bumaha ng comments sa social media na nagpapahayag ng kanilang gulat at pasasalamat. Sabi ni Aling Nena, isang senior citizen na netizen, “Naku, kaya pala lagi akong nahihilo pagkatapos ko mag-turmeric! Kasabay ko pala kumain ng dinuguan at atay! Salamat sa paalala, ititigil ko na yun.” May isa namang nag-comment na si Berto, “Bro, ginagawa kong pulutan ang mani na may turmeric habang nag-iinom! Kaya pala lagi sumasakit tiyan ko. Akala ko sa beer lang. Bad combo pala!” Nakakatuwang basahin na marami ang natututo at nagkakaroon ng realization. Sabi naman ng isang concerned mom, “Hala, nilalagyan ko pa naman ng sili yung curry namin tapos pinapakain ko sa nanay ko na may ulcer. Sorry po Nay, babaguhin ko na luto ko.”

Ito ang kagandahan ng social media kapag ginamit sa tama. Ang mga impormasyong tulad nito ay life-saving talaga. Hindi natin namamalayan na sa kagustuhan nating maging healthy, baka nagkakamali na pala tayo ng diskarte. Ang turmeric ay regalo ng kalikasan, pero tulad ng lahat ng regalo, dapat alam natin kung paano ito gamitin nang wasto. Hindi pwedeng basta gaya-gaya lang sa nakikita sa internet. Kailangan ng tamang kaalaman at pag-unawa sa ating sariling katawan.

Para sa mga senior citizens at sa mga nag-aalaga sa kanila, napakahalaga ng video na ito. Ang simpleng pagbabago sa paghahanda ng pagkain ay malaking bagay na. Isipin niyo, baka yung rayuma ni Lolo ay hindi gumagaling kasi kulang ng paminta ang iniinom niyang turmeric tea? O baka yung panghihina ni Lola ay dahil nasasabay ang turmeric sa kanyang iron-rich diet? Sayang naman ang efforts at pera kung hindi rin lang nagiging epektibo. Kaya’t panahon na para maging matalino sa ating health choices.

Tandaan, consistency is key. Hindi naman ito magic na pag-inom mo ngayon, magaling ka na bukas. Kailangan itong gawing habit, pero “Smart Habit.” Uminom ng 1-2 teaspoons ng turmeric powder o fresh root araw-araw, pero siguraduhing kasama ang “Fantastic Three”: Black Pepper, Healthy Fats, at Ginger. At iwasan ang “Toxic Trio”: Iron-rich foods (kapag sabay), Sobrang Sili, at Alak. Kung may maintenance medicines kayo, lalo na blood thinners, wag kalimutang magtanong muna sa doktor para sigurado. Iba na ang nag-iingat.

Nakakatuwa ring isipin na ang mga sangkap na ito ay nasa kusina lang natin. Hindi kailangang gumastos ng malaki para maging healthy. Nasa tamang kombinasyon lang ang sikreto. Kaya mga momshies, mga anak, at mga apo, i-check niyo na ang pantry niyo. Siguraduhing may stock ng paminta at coconut oil kung magtu-turmeric kayo. Turuan natin ang ating mga magulang kung paano ito inumin nang tama. I-share natin ang “Golden Milk” recipe sa kanila imbes na kung ano-anong inumin na puno ng asukal.

Sa huli, ang kalusugan ay responsibilidad natin. Ang mga ganitong impormasyon ay gabay lamang. Nasa sa atin pa rin ang desisyon at aksyon. Huwag tayong matakot sumubok ng natural remedies, pero siguraduhin nating armado tayo ng tamang kaalaman. ‘Wag tayong magpadala sa uso-uso lang. Maging mapanuri at mapagmasid sa epekto nito sa ating katawan. Kung may kakaibang naramdaman, itigil at mag-obserba. Iba-iba ang katawan ng tao, kaya what works for others might not work for you completely. Pero sa kaso ng turmeric at paminta? Mukhang universal truth na ito na sinusuportahan ng siyensya.

So, ano pang hinihintay niyo mga Ka-Netizens? Subukan niyo na ang “Golden Combo” na ito at balitaan niyo kami sa resulta! Naramdaman niyo ba ang init at ginhawa ng tamang timpla? Nabawasan ba ang sakit ng inyong mga kasu-kasuan? I-comment niyo ang inyong experience sa ibaba dahil gusto naming marinig ang kwento niyo! Malay niyo, ang kwento niyo ang magbigay inspirasyon sa iba na alagaan din ang kanilang kalusugan. At syempre, paki-share ang article na ito sa inyong mga friends at family groups. Ikalat natin ang good news at iligtas ang ating mga mahal sa buhay mula sa maling paggamit ng turmeric. Sabay-sabay tayong maging healthy at happy! Cheers sa Gintong Sustansya ng buhay!